რა ვნახოთ ქუთაისში ერთ-ორ დღეში

ბაგრატის ტაძარი

ტაძარი უქიმერიონის გორაზე დგას, რიონის თავზე, თავად ქალაქში. ის ბაგრატ III-ის მეფობისას ააშენეს. ჩრდილოეთ კედელზე წარწერაა, რომლის მიხედვითაც იატაკი 1003 წელს დააგეს. 1692 წელს ოსმალებმა ტაძარი დაანგრიეს, გუმბათი და კამარები ჩამოინგრა. აღდგენა ათწლეულობით გაგრძელდა, 2012 წელს კი ტაძარს გუმბათი და სახურავი ხელახლა დაადგეს.

იუნესკოს შეფასებით, რეკონსტრუქციამ ძეგლის ავთენტურობა დააზიანა, ამიტომ 2017 წელს ბაგრატი მსოფლიო მემკვიდრეობის ნუსხიდან ამოიღეს. გელათი ნუსხაში დარჩა. ტაძარში შესვლა უფასოა. ეზოდან მთელი ქალაქი ჩანს. ცენტრიდან აქამდე ფეხით, აღმართზე, დაახლოებით 20 წუთი უნდა იაროთ.

ტრანსფერი

ქუთაისის აეროპორტი → თბილისი

≈ 3 სთ 30 წთ250 კმ200 $-დან180 €-დან525 ₾-დან

გელათის მონასტერი

გელათი დავით აღმაშენებელმა 1106 წელს დააარსა. მონასტერთან აკადემია მოქმედებდა, შუა საუკუნეების საქართველოს ერთ-ერთი მთავარი სასწავლებელი. მონასტერი ცენტრიდან 11 კმ-ით ჩრდილო-აღმოსავლეთით, გორაზე დგას, ავტომობილით 15-20 წუთის გზაა. 1994 წლიდან გელათი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლია.

მთავარი, ღვთისმშობლის ტაძარი 1130 წელს, დავითის ძის, დემეტრე I-ის დროს დაასრულეს. საკურთხევლის აფსიდში XII საუკუნის მოზაიკაა, ღვთისმშობელი ყრმით. წმინდა გიორგისა და წმინდა ნიკოლოზის პატარა ეკლესიები XIII საუკუნეში აშენდა. დავით აღმაშენებელი მონასტრის სამხრეთ კარიბჭეშია დაკრძალული. გადმოცემით, მას სურდა, რომ ყველა შემსვლელს მის საფლავზე გაევლო. იქვე დევს განჯის რკინის კარი, რომელიც დემეტრე I-მა ნადავლად ჩამოიტანა.

მთავარ ტაძარში რამდენიმე წელია კონსერვაციის სამუშაოები მიმდინარეობს, 2025 წლიდან კი ის დიდი დროებითი დამცავი ნაგებობის ქვეშ დგას. ტაძარში შესვლა ყოველთვის არ არის შესაძლებელი, ამიტომ მოზაიკის ნახვა შეიძლება ვერ მოახერხოთ. დროდადრო მთელ მონასტერსაც კეტავენ რამდენიმე კვირით, ასე რომ, წასვლამდე დააზუსტეთ. შესვლა უფასოა. მხრები და მუხლები დაფარული უნდა გქონდეთ, ქალები თავს იფარავენ.

მოწამეთა

მონასტერი მდინარე წყალწითელას თავზე, კლდეზე დგას, ცენტრიდან 6 კმ-ში. გელათამდე აქედან სულ 2 კმ-ია. თითოეულ მონასტერთან ცალკე გადასახვევი მიდის, მაგრამ ორივეს ერთად ნახვა მაინც მარტივია. აქ ინახება წმინდა მოწამეების, დავით და კონსტანტინე მხეიძეების ნაწილები. ძმები არგვეთის ერისთავები იყვნენ. VIII საუკუნეში მათ ისლამის მიღებაზე უარი თქვეს და არაბმა სარდალმა მურვან ყრუმ ისინი აწამა. გადმოცემით, მდინარე მათი სისხლით შეიღება და სახელიც აქედან მოდის.

წმინდა ნაწილები ტაძარში, ლუსკუმაში ასვენია. მორწმუნეები ამბობენ, რომ თუ ლუსკუმის ქვეშ სამჯერ გაძვრებით და სურვილს ჩაიფიქრებთ, აგიხდებათ. მონასტერი პატარაა, 30-40 წუთი სავსებით საკმარისია.

პრომეთეს მღვიმე

მღვიმე წყალტუბოსთან ახლოს, სოფელ კუმისთავშია, ქუთაისიდან დაახლოებით 20 კმ-ში. ავტომობილით 30-40 წუთის გზაა. ის 1980-იან წლებში აღმოაჩინეს, ტურისტებისთვის კი 2011 წელს გაიხსნა. მღვიმეში 22 დარბაზია, დამთვალიერებლებს მათგან ექვსს აჩვენებენ. შიგნით სტალაქტიტები, სტალაგმიტები და მიწისქვეშა მდინარეა, ყველაფერი ფერადი შუქით არის განათებული. მღვიმეში მთელი წელი დაახლოებით 14 °C-ია, ამიტომ თბილად ჩაიცვით.

ბილეთში გიდის მომსახურება შედის, ექსკურსია დაახლოებით ერთი საათი გრძელდება. ბოლოს შეგიძლიათ მიწისქვეშა მდინარეზე ნავით გაისეირნოთ, ეს კიდევ 15 წუთამდეა. ნავის ბილეთი სალაროში შესვლის ბილეთთან ერთად უნდა იყიდოთ. ძლიერი წვიმების შემდეგ, როცა წყლის დონე იმატებს, ნავები არ დადის.

• საქართველოს მოქალაქეებისა და რეზიდენტებისთვის შესვლა 16 ლარია, ნავი კიდევ 14 ლარი. 6 წლამდე ბავშვებისთვის შესვლა უფასოა.
• უცხოელებისთვის შესვლა 40 ლარი ღირს, ნავი 30 ლარი. ფასები 2026 წელს გაიზარდა.
• მღვიმე ყოველდღე მუშაობს, 10:00-დან 17:00-მდე, ზაფხულში ცოტა უფრო დიდხანს.
• ბილიკი ზოგან სველია, ამიტომ ისეთი ფეხსაცმელი ჩაიცვით, რომელიც არ სრიალებს.

ქუთაისის ცენტრი

ცენტრი პატარაა, ფეხით 2-3 საათში შემოივლით.

• მწვანე ბაზარი ქალაქის ცენტრალური ბაზარია, მდინარიდან რამდენიმე წუთის სავალზე. აქ იყიდება იმერული ყველი, ჩურჩხელა, ტყლაპი, სანელებლები და ადგილობრივი ჩაი. ჯობია დილით მოხვიდეთ, როცა დახლები სავსეა.
• თეთრი ხიდი რიონზეა გადებული. 1872 წელს ძველი ხის ხიდის ადგილას რკინის ხიდი გადეს, რომლის კონსტრუქცია საფრანგეთიდან ჩამოიტანეს. 2019 წლის რემონტის შემდეგ ხიდის იატაკის ნაწილი შუშისაა. ხიდზე ბრინჯაოს ბიჭი დგას, ხელში ორი ქუდი უჭირავს. ის ელდარ შენგელაიას ფილმის, „არაჩვეულებრივი გამოფენის“ პერსონაჟია.
• კოლხეთის შადრევანი ცენტრალურ მოედანზე დგას. მასზე ძველი კოლხური ოქროს ფიგურების დიდი მოოქროვილი ასლებია.

ერთი დღის გეგმა

ღირსშესანიშნაობები ქალაქის სხვადასხვა მხარესაა. პრომეთეს მღვიმე ჩრდილო-დასავლეთითაა, გელათი და მოწამეთა კი ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ავტომობილით ყველაფერს ერთ დღეში მოასწრებთ, დაახლოებით ამ თანმიმდევრობით.

• დილით, 10:00-ზე, გახსნისთანავე მიდით პრომეთეს მღვიმეში. ამ დროს ხალხი ნაკლებია. ბილეთებითა და ნავით დაახლოებით ორი საათი დაგჭირდებათ.
• შუადღისას ცენტრში დაბრუნდით, ისადილეთ, გაიარეთ მწვანე ბაზარი და თეთრი ხიდი.
• სადილის შემდეგ ბაგრატის ტაძართან ადით.
• საღამოსკენ მოწამეთასა და გელათში წადით. ისინი ერთ გზაზეა და ორივეს ნახვას ორი საათი ეყოფა.
• თუ მეორე დღეც გაქვთ, ინახულეთ მარტვილისა და ოკაცეს კანიონები, ქუთაისიდან დაახლოებით ერთი საათის სავალზე. უფრო ახლოს, ქალაქიდან 10 კმ-ში, სათაფლიაა დინოზავრების ნაკვალევით.

როგორ ჩავიდეთ

ქუთაისის აეროპორტიდან ცენტრამდე 30-40 წუთის გზაა. შატლზე, Bolt-სა და ავტობუსებზე დაწვრილებით მოგიყევით სტატიაში როგორ მივიდეთ ქუთაისის აეროპორტიდან. თუ რეისი დილით ჩამოდის, გელათს ან მღვიმეს იმავე დღეს ნახავთ, საღამოს კი გზას თბილისში ან ბათუმში გააგრძელებთ. მძღოლიანი ავტომობილის ფასები ნახეთ გვერდზე ტრანსფერი ქუთაისის აეროპორტიდან. ფასი ფიქსირებულია, მძღოლს მგზავრობის ბოლოს უხდით.

თბილისიდან ქუთაისამდე დაახლოებით 220 კმ-ია. 2025 წლის ბოლოს რიკოთის ახალი ავტომაგისტრალი გაიხსნა და მას შემდეგ გზას დაახლოებით 3 საათი სჭირდება. მიკროავტობუსები დიდუბის ავტოსადგურიდან მთელი დღე გადის და 3-3,5 საათში ჩადის. თბილისიდან ერთ დღეში წასვლა და დაბრუნება შესაძლებელია, მაგრამ გზაში დაახლოებით 6 საათს გაატარებთ. ჯობია ქუთაისში ერთი ღამე დარჩეთ ან ზღვისკენ მიმავალ გზაზე შეიაროთ. ნახეთ ტრანსფერი თბილისიდან ბათუმში.